Er bestaan veel seksueel overdraagbare aandoeningen (soa's). Ze hebben met elkaar gemeen dat ze via seksueel contact overgedragen (kunnen) worden. Maar er zijn ook verschillen. Sommige soa's worden veroorzaakt door een bacterie, andere door een virus of parasiet. Ook de symptomen zijn anders, of de manier waarop ze opgespoord of behandeld worden.
Bacteriële soa's
Sommige soa's worden veroorzaakt door een bacterie. Die zijn makkelijk behandelbaar met antibiotica. Het gaat om:
- Chlamydia: is de vaakst voorkomende soa onder hetero's. Hij kan leiden tot verminderde vruchtbaarheid. Een variant van chlamydia is LGV, een soa die vooral bij homo's voorkomt.
- Gonorroe: komt vooral voor bij homomannen. Een besmetting met gonorroe kan pijnlijk zijn en ziet er onsmakelijk uit.
- Syfilis: komt vaak voor bij homo's. Indien syfilis niet behandeld wordt, kan het de hersenen en het hart aantasten met de dood tot gevolg.
- Donovanosis en weke sjanker: beide komen weinig voor in de Westerse wereld.
Virale soa's
Andere soa's worden veroorzaakt door een virus. Die zijn veel moeilijker of helemaal niet te behandelen. Het gaat om:
- Hiv: is het virus dat aids veroorzaakt. Hiv komt niet zo vaak voor in België, maar is een epidemie in sommige Afrikaanse en Aziatische landen. Indien hiv niet behandeld wordt, leidt de ziekte tot de dood.
- Hepatitis B: 90 % van de personen die besmet raken, geneest spontaan. Maar, de soa kan ook leiden tot leverontsteking.
- Herpes: is een zeer besmettelijke soa, die vaak voorkomt en niet te genezen is.
- Genitale wratten: worden veroorzaakt door het HPV-virus. Het is één van de vaakst voorkomende soa. De meeste besmettingen genezen spontaan, slechts 1% krijgt de typische wratjes.
Parasitaire soa's
Een paar soa's worden veroorzaakt door een parasiet. Die soa's kunnen ook zonder seksueel contact overgedragen worden. Het gaat om:
- Schurft: wordt veroorzaakt door een spinachtig organisme, de schurftmijt die onder de huid kruipt. Deze soa zorgt voor heel wat jeuk. De behandeling van schurft neemt veel tijd in beslag.
- Trichomonas: is een makkelijk te behandelen soa, die vooral bij vrouwen opvallende symptomen geeft.
Een buitenbeentje in de soa's is schaamluis. Vandaag de dag komt deze soa nog zelden voor.
Candida en bacteriële vaginose
Candida en bacteriële vaginose zijn eigenlijk geen soa's. Ze kunnen niet via seksueel contact overgedragen worden. Maar de symptomen zijn wel vergelijkbaar met die van soa's. Candida en bacteriële vaginose treden op als de zuurtegraad in de vagina uit balans is.
