Overslaan en naar de algemene inhoud gaan

U bent hier

Verminderde vruchtbaarheid

Meestal spreekt men van verminderde vruchtbaarheid of subfertiliteit als een koppel na 1 jaar proberen niet spontaan zwanger wordt. Dat gebeurt bij 1 op 6 koppels (15%).

Wat is de 'normale' kans op zwangerschap?

In normale omstandigheden hebben koppels tussen de 20 en 35 jaar zo’n 20 à 25% kans per cyclus om spontaan zwanger te worden. Na 6 maanden proberen is ongeveer 50% zwanger. Na 1 jaar is dit 85%. Dit wil zeggen dat 15% na een jaar niet spontaan zwanger is. Bijna de helft van deze 15% zal in de loop van het 2e jaar spontaan zwanger worden.

Bij wie ligt de oorzaak van verminderde vruchtbaarheid?

Als koppels niet zwanger worden, ligt de oorzaak in ongeveer 30% van de gevallen bij de vrouw en in 30% van de gevallen bij de man. In 30% van de gevallen gaat het om een combinatie van beide partners. Bij 10% van de koppels wordt de oorzaak niet gevonden.  

Welke vruchtbaarheidsproblemen komen voor bij vrouwen? 

  • Door hormonale stoornissen kan het zijn dat er helemaal geen eicellen rijpen of dat er geen eisprong is.
  • Het kan zijn dat de bevruchte eicel niet of niet op tijd afdaalt vanuit de eierstok naar de baarmoeder. Bijvoorbeeld door verstopte eileiders of endometriose.
  • Soms wordt de innesteling verstoord of geraakt de zaadcel niet of niet op tijd bij de eicel om ze te bevruchten. Bijvoorbeeld door afwijkingen van de baarmoeder of baarmoederhals, of door een ontsteking van het baarmoederslijmvlies.
  • Door een fout in het afweersysteem kan je lichaam antistoffen aanmaken tegen de spermacellen of tegen het embryo.
  • Een niet goed behandelde soa, zoals chlamydia, kan leiden tot een infectie van de eierstok(ken) of de eileider(s).
  • Door vaginisme kan penetratie met de penis moeilijk of onmogelijk zijn.
  • De vruchtbaarheid bij de vrouw vermindert ook met de leeftijd en begint af te nemen vanaf 35 jaar.

Welke vruchtbaarheidsproblemen komen voor bij mannen?

  • Soms komt het doordat de zaadcellen afwijken in aantal, beweeglijkheid of vorm.
  • Spataders in de balzak kunnen zorgen voor ongewenste opwarming, wat de zaadproductie kan verstoren.
  • Infecties van de teelballen, vaak veroorzaakt door niet goed behandelde soa's zoals chlamydia.
  • Het kan zijn dat de man antilichamen aanmaakt tegen zijn eigen zaadcellen of dat littekenweefsel in de balzak of teelballen (bijvoorbeeld door een ongeval) de productie van zaadcellen verstoort.
  • Bij erectieproblemen kan het zaad soms niet tot in de baarmoeder raken.
  • In sommige gevallen zijn de zaadafvoerwegen verstopt, waardoor er geen zaadcellen in het sperma kunnen komen.

Wanneer moet je naar de dokter stappen?

  • Wanneer een zwangerschap meer dan 12 maanden op zich laat wachten ondanks een regelmatige cyclus en frequente seksuele betrekkingen is doorverwijzing naar een arts aangewezen.
  • Indien een vrouw ouder is dan 38 jaar en meer dan zes maanden probeert zwanger te worden, is doorverwijzing naar een gynaecoloog aangewezen.
  • Vrouwen met een zeer korte (< 21 dagen) of zeer lange (> 35 dagen) cyclus gaan best meteen even langs bij de arts of gynaecoloog.

Wat kan je doen bij verminderde vruchtbaarheid?

Vaak helpt een vruchtbaarheidsonderzoek om uit te wijzen wat de oorzaak is. Als je vermoedt dat je een vruchtbaarheidsprobleem hebt, neem dan contact op met je huisarts of met een fertiliteitscentrum. Zij kunnen een behandeling opstarten als dat nodig is. 

Meer informatie vind je op De Verdwaalde Ooievaar.

Meer informatie of hulp nodig?

Meer informatie of hulp rond verminderde vruchtbaarheid vind je bij:

  • Huisarts: eerste aanspreekpunt voor informatie over vruchtbaarheid en zwangerschap. Voor hoogdringende zaken kan je terecht bij een huisartsen wachtdienst.
  • Gynaecoloog: informatie over alle thema's die met gezondheidszorg voor vrouwen te maken hebben, inclusief vruchtbaarheid, zwangerschap en bevalling.
  • Deverdwaaldeooievaar.be: informatie over vruchtbaarheidsproblemen en vruchtbaarheidsbehandelingen.
  • Fertiliteitscentra: medische bijstand aan koppels met vruchtbaarheidsproblemen.
  • Gezondzwangerworden.be: informatie en tips over gezondheid en zwanger worden. 
  • Kinderwensvlaanderen.be: voor wensouders met een (onvervulde) kinderwens.