Overslaan en naar de algemene inhoud gaan

U bent hier

Relaties en seks met een beperking

Niet alle handicaps hebben dezelfde invloed op seks. Er zijn grote verschillen binnen de groep van mensen met een lichamelijke handicap. De ernst van de beperking zal bepalend zijn voor je seksualiteitsbeleving en hoe dit je relatie kan beïnvloeden. 

Ook de aard van de handicap maakt een verschil uit. Zo zal een sensorische aandoening (zoals blindheid of doofheid) andere gevolgen hebben voor je seksleven dan een meer fysieke beperking (zoals verlamming). 

Verworven of aangeboren beperking

Het is ook een verschil of je met een handicap geboren bent of niet, bijvoorbeeld wanneer die later door een ziekte of een ongeluk ontstaan is. Bij een verworven handicap heb je misschien al seksuele ervaring opgedaan en kan het nodig zijn om te zoeken hoe je opnieuw kan genieten van seksualiteit. Ook kan een plots ontstane handicap een impact hebben op je relatie, bijv. als je afhankelijk wordt van je partner in dagelijkse taken.

Stabiele of progressieve beperking

Ook kunnen beperkingen een stabiel of een progressief verloop kennen, waardoor de seksualiteitsbeleving op langere termijn kan veranderen. Soms vraagt het tijd om te accepteren dat je lichaam veranderd is en niet meer alles kan zoals vroeger. 

Verstandelijke beperking

Ook bij verstandelijke beperkingen kan de invloed op je seksleven heel divers zijn. Goede voorlichting en ondersteuning zijn daarom essentieel om een volwaardig seksueel leven uit te bouwen. Omdat mensen met een verstandelijke beperking vaak kwetsbaarder zijn voor misbruik, is het belangrijk om je seksuele rechten en persoonlijke grenzen goed te kennen.

Genieten van seks 

Seks is meer dan alleen penetratie en klaarkomen. Wat seks voor jou exact betekent kan wat zoeken zijn en hangt vaak af van je beperking. Bij sommige beperkingen met verlamming als gevolg (bijv. dwarslaesie of spina bifida), kan je het gevoel in de geslachtsdelen kwijtraken. Dat kan in sommige gevallen stimulatie en orgasmes bemoeilijken of onmogelijk maken, maar dat wil niet zeggen dat je geen nood meer hebt aan intimiteit of lichamelijkheid.

Belang van intimiteit

Seks is de bekendste manier om intiem te zijn, maar intimiteit is veel meer dan alleen seks. Op basis van je eigen voorkeuren en hoe je lichaam werkt, kan je op zoek gaan naar wat jij zelf plezierig vindt. Dat kan beginnen bij te ontdekken waar en hoe je graag aangeraakt wordt. 

Sommige plekken op je lichaam kunnen door je handicap minder gevoelig geworden zijn, terwijl anderen net erg gevoelig worden. Zo is het mogelijk dat je aanrakingen op nieuwe plekken aangenaam vindt, bijv. aan de oorlelletjes of handen. Je kan intimiteit op verschillende manieren beleven, waaronder:

  • dicht bij elkaar liggen (met of zonder kleren); 
  • elkaar vasthouden; 
  • strelen of gestreeld worden; 
  • kussen;
  • etc.

Dat zijn intense ervaringen die erg bevredigend kunnen zijn. Het is belangrijk om ook je sekspartner te betrekken in het verkennen van je lichaam of seksualiteitsbeleving. Door te praten over je seksuele gevoelens en elkaar aan te raken, leer je wat jij en je partner leuk vinden en verwachten. 

Masturberen

Afhankelijk van de aard en ernst van je handicap, kan je ook hulp nodig hebben bij masturberen. Er bestaan specifieke speeltjes om masturberen met een fysieke beperking te vergemakkelijken. Als je een partner hebt, praat er dan samen over en bespreek wat jullie beiden leuk vinden. Heb je geen partner, dan kan je hiervoor ook een beroep doen op seksuele dienstverlening.